Plastik kartadan pul oʻgʻirlanganda yoki adashib boshqa kartaga oʻtkazganda nima qilish kerak
Kartadan pul yechilganini sezsangiz — darhol bloklang, bankka va ichki ishlar organiga ariza bering. Adashib boshqa kartaga oʻtkazgan boʻlsangiz — bankingiz orqali qaytarishni soʻrang. Markaziy bank tavsiyalari asosida.
- Tayyorladi: Bilib oling tahririyati
- 3 ta rasmiy manba asosida
- Raqamlar 2026-yil 1-sentabr holatiga dolzarb
Qisqa javob
Kartadan pul oʻgʻirlanganini sezsangiz: kartani darhol bank ilovasi yoki ishonch telefoni orqali bloklang, bankka yozma ariza bering, ichki ishlar organiga murojaat qiling va barcha parollarni almashtiring. Adashib boshqa kartaga pul oʻtkazgan boʻlsangiz, Markaziy bank tushuntirishicha javobgarlik toʻlovchida, lekin oʻtkazmani amalga oshirgan bank yoki toʻlov ilovasiga murojaat qiling — qabul qiluvchining banki u bilan bogʻlanib, pulni qaytarishni soʻraydi. Sizga «adashib pul tushdi, qaytaring» desa, faqat bankingiz orqali tekshirib qaytaring.
Mundarija5
Kartadagi pul bir necha soniyada yoʻqolishi mumkin — firibgarlik orqali yoki oddiy xato bilan. Ikkala holatda ham tezlik hal qiluvchi. Quyida Markaziy bank tavsiyalari asosida aniq harakatlar rejasi.
1-holat: kartadan pul oʻgʻirlandi
Darhol, shu tartibda:
- Kartani bloklang — bank ilovasida «Bloklash» tugmasi yoki kartaning orqasidagi ishonch telefoni.
- Bankka qoʻngʻiroq qiling va operatsiyani eʼtiroz qilish (shikoyat) haqida soʻrang.
- Yozma ariza bering — banklar odatda bloklash va eʼtirozni yozma rasmiylashtirishni talab qiladi.
- Ichki ishlar organiga murojaat qiling — firibgarlik jinoyat hisoblanadi.
- Parollarni almashtiring — internet-banking, ilova, karta bogʻlangan barcha xizmatlar.
- Agar firibgarlar hisob maʼlumotlaringizni bilishi mumkin boʻlsa, hisobni bloklab, yangi karta oching.
Bank hech qachon soʻramaydi
Bank xodimlari karta raqami, PIN-kod, CVV/CVC yoki SMS kodni hech qachon soʻramaydi. «Kartangiz bloklandi» degan qoʻngʻiroq kelsa, SMS dagi raqamga emas, kartaning orqasidagi rasmiy raqamga oʻzingiz qoʻngʻiroq qiling.
2-holat: adashib boshqa kartaga oʻtkazdingiz
- Tekshiring — haqiqatan xatomi, ehtimol qarz qaytarishdir.
- Oʻtkazmani amalga oshirgan bank yoki toʻlov ilovasiga darhol murojaat qiling: chek, sana, summa, karta raqamini koʻrsating.
- Qabul qiluvchining banki u bilan bogʻlanib, pulni qaytarishni soʻraydi.
- Qabul qiluvchi rad etsa — sudga murojaat qilish mumkin (asossiz boyish sifatida).
Markaziy bank tushuntirishicha, toʻlovchining xatosi tufayli amalga oshirilgan notoʻgʻri toʻlov uchun javobgarlik toʻlovchida qoladi — bank pulni oʻzboshimchalik bilan qaytara olmaydi.
3-holat: sizga «adashib» pul tushdi
Mashhur sxema: kartangizga pul tushadi, keyin «adashib yubordim, mana bu kartaga qaytaring» degan qoʻngʻiroq. Keyin aslida oʻgʻirlangan pul ekani maʼlum boʻladi yoki asl egasi ham pulni bank orqali qaytarib oladi — siz ikki marta yoʻqotasiz.
Toʻgʻri yoʻl: pulni oʻzingiz qaytarmang, bankingizga murojaat qiling va oʻtkazmani bank orqali qaytaring.
Oldini olish
- SMS-xabarnomalarni yoqing va har bir operatsiyani kuzating.
- Internetda xarid uchun alohida, kam pulli karta ishlating.
- Kartaga kunlik limit qoʻying.
- Nomingizga kredit olinishidan himoyalaning: KATM kredit tarixi va Freeze xizmati.
Koʻp beriladigan savollar
Adashib boshqa kartaga pul oʻtkazdim — qaytarib olsa boʻladimi?
Oʻtkazmani amalga oshirgan bank yoki ilovaning qoʻllab-quvvatlash xizmatiga darhol murojaat qiling. Qabul qiluvchining banki u bilan bogʻlanib, pulni qaytarishni soʻraydi. Markaziy bank tushuntirishicha, xato toʻlov uchun javobgarlik toʻlovchida, shuning uchun qaytish qabul qiluvchining roziligiga bogʻliq; rad etsa — sud orqali asossiz boyish sifatida talab qilinadi.
Menga adashib pul tushdi va egasi qaytarishni soʻrayapti. Nima qilay?
Pulni oʻzingiz notanish raqamga qaytarmang — bu firibgarlik sxemasi boʻlishi mumkin. Bankingizga murojaat qiling, oʻtkazmani bank orqali qaytaring.
Kartamdan pul yechildi — birinchi nima qilaman?
Kartani darhol bloklang (ilova yoki kartaning orqasidagi telefon), bankka yozma ariza bering, ichki ishlar organiga murojaat qiling va internet-banking parollarini almashtiring.
Bank xodimi SMS-kodni soʻradi. Berish kerakmi?
Hech qachon. Bank xodimlari karta raqami, PIN, CVV yoki SMS kodni soʻramaydi — bunday soʻrov firibgarlikdir.
Bu maqola kimgadir kerak boʻlishi mumkin
Manbalar
Maqola foydali boʻldimi?
Ushbu maqola faqat tanishish uchun tayyorlangan va yuridik maslahat hisoblanmaydi. Qoidalar oʻzgarishi mumkin — rasmiy manbalarda (lex.uz, gov.uz) tekshiring.