Oʻzboshimcha qurilgan uyga kadastr hujjati qilish (amnistiya) 2026: bosqichlar, toʻlovlar va muddatlar
Oʻzboshimcha egallangan yer va qurilgan uyni qonuniylashtirish tartibi: 2026-yildan koʻrib chiqish 150 kundan 50 kunga qisqardi, toʻlovni boʻlib toʻlash mumkin, ortiqcha yer uchun qatʼiy toʻlov — Toshkentda 2 200 000 soʻm.
- Tayyorladi: Bilib oling tahririyati
- 3 ta rasmiy manba asosida
- Raqamlar 2026-yil 1-sentabr holatiga dolzarb
Qisqa javob
Oʻzboshimcha egallangan yer va unda qurilgan uyga boʻlgan huquqni tan olish 2024-yil 8-noyabrdan kuchga kirgan qonun asosida amalga oshiriladi. 2026-yilgi oʻzgartirishlar bilan hujjatlarni koʻrib chiqish muddati 150 kundan 50 kunga qisqardi, bir martalik toʻlovni boʻlib toʻlash va 20 kun ichida 50% ini toʻlab qolganidan ozod boʻlish imkoni paydo boʻldi. Yakka uydagi ortiqcha yer uchun qatʼiy toʻlov: Toshkentda 5 BHM, viloyat markazlarida 3 BHM, boshqa shaharlarda 2 BHM, qolgan joylarda 1 BHM. Soliq qarzi 30 BHM dan oshmasa, ariza rad etilmaydi.
Mundarija6
Yillar davomida yashab kelinayotgan, lekin hujjati yoʻq uy — sotib ham, meros qilib ham, garovga ham qoʻyib boʻlmaydi. Davlat bunday uylarni qonuniylashtirish imkonini berdi va 2026-yilda tartibni ancha soddalashtirdi.
Huquqiy asos
- «Oʻzboshimcha egallab olingan yer uchastkalariga hamda ularda qurilgan bino va inshootlarga boʻlgan huquqlarni eʼtirof etish toʻgʻrisida»gi Qonun — 2024-yil 8-noyabrdan kuchda.
- 2026-yilda qonunga muddatlarni qisqartirish va toʻlovni yengillashtirish boʻyicha oʻzgartirishlar kiritildi.
Bosqichlar
- Ariza. Kadastr agentligining axborot tizimi orqali (DXM yoki onlayn).
- Xulosalar. 10 ta vakolatli organ oʻz maʼlumotlarini tizimga kiritadi — 20 kun.
- Jamoatchilik muhokamasi — 10 kun.
- Adliya organlari koʻrib chiqadi — 20 ish kuni.
- Xabarnoma. Ijobiy xulosa boʻlsa, Kadastr agentligi bir martalik toʻlov haqida xabarnoma yuboradi.
- Toʻlov — birdaniga yoki boʻlib-boʻlib.
- Huquq eʼtirofi. Toʻlovni amalga oshirganlarning huquqlari har chorakda viloyat Kengashi qarori bilan tan olinadi, keyin kadastr hujjati rasmiylashtiriladi.
Toʻlovlar
Yakka uydagi ortiqcha yer uchun bozor qiymati oʻrniga qatʼiy toʻlov:
| Joylashuv | Stavka | Summa |
|---|---|---|
| Toshkent shahri | 5 BHM | 2 200 000 soʻm |
| Nukus va viloyat markazlari | 3 BHM | 1 320 000 soʻm |
| Boshqa shaharlar | 2 BHM | 880 000 soʻm |
| Boshqa aholi punktlari | 1 BHM | 440 000 soʻm |
Yengilliklar (2026):
- bir martalik toʻlovni boʻlib toʻlash — tuman soliq inspeksiyasi bilan avtomatlashtirilgan tizimda shartnoma tuziladi;
- 20 kun ichida 50% toʻlansa, qolgan qismidan ozod qilinadi;
- toʻlanmasa, qarz soliq inspeksiyasi orqali undiriladi, lekin penya va jarima qoʻllanmaydi;
- ariza beruvchi vafot etgan boʻlsa, shartnomani yaqin qarindoshi imzolaydi.
Soliq qarzi
Yer va mol-mulk soligʻi boʻyicha qarz 30 BHM (13 200 000 soʻm) dan oshmasa, huquqlar rad etilmasdan tan olinadi. Undan koʻp boʻlsa — avval qarzni kamaytiring.
Qachon qonuniylashtirib boʻlmaydi
- yer boshqa shaxsga ajratilgan yoki auksionga chiqarilgan;
- yer boʻyicha nizo bor;
- sugʻoriladigan qishloq xoʻjaligi yerida;
- muhofaza zonasida — bunday holda faqat taqiqlangan zonadan tashqaridagi qism tan olinadi.
Yangi qurilishni ruxsatsiz boshlamang
Qonuniylashtirish avval qurilgan obyektlar uchun. 2026-yilda ruxsatsiz qurilish uchun javobgarlik, jumladan koʻp qavatli uylar boʻyicha katta jarimalar va jinoiy javobgarlik kuchaytirildi. Yangi qurilishni faqat ruxsatnoma bilan boshlang.
Qonuniylashtirilgan uy uchun mol-mulk soligʻi toʻlanadi: Mol-mulk va yer soligʻi, imtiyozlar.
Koʻp beriladigan savollar
Qonuniylashtirish qancha vaqt oladi?
2026-yilgi oʻzgartirishlar bilan vakolatli tashkilotlar xulosasi, jamoatchilik muhokamasi va adliya organlari koʻrib chiqishi jami 50 kungacha qisqartirildi (avval 150 kun edi).
Ortiqcha yer uchun qancha toʻlanadi?
Yakka tartibdagi uy-joy uchun bozor qiymati oʻrniga qatʼiy toʻlov: Toshkentda 5 BHM (2 200 000 soʻm), Nukus va viloyat markazlarida 3 BHM (1 320 000 soʻm), boshqa shaharlarda 2 BHM (880 000 soʻm), boshqa aholi punktlarida 1 BHM (440 000 soʻm).
Soliq qarzim bor — rad etishadimi?
Soliq qarzi 30 BHM (13 200 000 soʻm) dan oshmasa, huquqlar rad etilmasdan tan olinadi.
Qaysi hollarda qonuniylashtirib boʻlmaydi?
Yer boshqa shaxsga ajratilgan yoki auksionga chiqarilgan boʻlsa, yer boʻyicha nizo boʻlsa, sugʻoriladigan yerda yoki muhofaza zonasida boʻlsa (taqiqlangan zonada faqat undan tashqaridagi qism tan olinadi).
Bu maqola kimgadir kerak boʻlishi mumkin
Manbalar
Maqola foydali boʻldimi?
Ushbu maqola faqat tanishish uchun tayyorlangan va yuridik maslahat hisoblanmaydi. Qoidalar oʻzgarishi mumkin — rasmiy manbalarda (lex.uz, gov.uz) tekshiring.